Inhoud
- Reden 1: je plan is te groot om vol te houden
- Reden 2: je eet en drinkt meer dan je denkt
- Reden 3: kijk naar je hele dag, niet alleen naar de training
- Reden 4: stress en emoties bepalen wat je eet
- Reden 5: je slaapt te weinig
- Reden 6: je omgeving werkt tegen je
- Reden 7: de weegschaal vertelt maar een deel van het verhaal
- Wat kun je zelf doen: vier stappen
- Wanneer is hulp vragen slim?
- Veelgestelde vragen
Reden 1: je plan is te groot om vol te houden
Wie gaat afvallen, begint soms met alles tegelijk: geen snoep, geen alcohol, vijf keer per week sporten, elke maaltijd zelf koken. Dat houd je een paar weken vol. Daarna volgt één drukke week, het plan valt om en je denkt dat je hebt gefaald.
Dan was het plan misschien te groot, en ben jij niet te zwak. Thuisarts adviseert om een plan te maken dat je goed kunt volhouden en om te beginnen met wat wel lukt, bijvoorbeeld elke dag 10 minuten bewegen. Kies daarom liever één gewoonte om mee te beginnen, bijvoorbeeld een wandeling na het avondeten of elke dag groente bij de lunch.
Reden 2: je eet en drinkt meer dan je denkt
Het kan zijn dat je meer eet en drinkt dan je denkt. Dat gaat niet om liegen, maar om kleine dingen die je niet meer meetelt: een koekje bij de koffie, een handje noten tussendoor, de restjes van het bord van je kind, een glas wijn in het weekend.
Ook gezonde producten kunnen veel energie bevatten. Denk aan noten, olijfolie, avocado, granola en smoothies. Ze zijn goed voor je, maar bij grote porties blijft er weinig ruimte over om af te vallen. Drank is makkelijk te vergeten: frisdrank, sap, alcohol en koffie met suiker of melk tellen mee.
Een bruikbare test is vier dagen lang opschrijven wat je eet en drinkt, inclusief één dag in het weekend. Je hoeft niets te berekenen. Het gaat erom dat je ziet waar de onopgemerkte momenten zitten.
Reden 3: kijk naar je hele dag, niet alleen naar de training
Sporten is goed voor je conditie, je spieren, je stemming en je energie. Volgens Thuisarts helpt bewegen ook om af te vallen. Toch kan het gebeuren dat je na een training iets extra's eet als beloning en dat je de rest van de dag juist stiller zit.
Dat is geen reden om te stoppen met sporten. Kijk wel naar je hele dag: hoeveel je zit, hoeveel je loopt en hoe je na de training eet. Wil je daar begeleiding bij, dan kun je afvallen met een personal trainer combineren met aandacht voor wat je buiten de training doet.
Reden 4: stress en emoties bepalen wat je eet
Eten is niet alleen brandstof. Je kunt ook eten omdat je moe bent, gespannen, verveeld, verdrietig of blij. Na een lange werkdag kan het gebeuren dat je naar iets zoets of vets grijpt, ook als je geen honger hebt. Thuisarts beschrijft bij stress ook eten als een van de ongezonde gewoontes.
Het helpt om eerst te merken wanneer het gebeurt. Vraag jezelf voor je iets pakt af of je honger hebt of dat je iets anders nodig hebt, zoals rust, een korte wandeling of even praten met iemand. Lukt dat niet in je eentje, dan is dit een goed onderwerp om met een coach te bespreken.
Reden 5: je slaapt te weinig
Slecht slapen kan het lastiger maken om je gewoontes vol te houden, bijvoorbeeld doordat je moe bent en minder zin hebt om te bewegen.
Thuisarts adviseert onder meer om elke dag rond dezelfde tijd naar bed te gaan en op te staan, en om je telefoon of tablet een tot twee uur voor het slapen weg te leggen. Merk je dat je langere tijd slecht slaapt, bespreek dat dan met je huisarts.
Reden 6: je omgeving werkt tegen je
Een gezonde gewoonte volhouden heeft volgens Thuisarts niet alleen met de gewoonte te maken, maar ook met de situatie eromheen. Staat er thuis een schaal snoep op tafel, is er op het werk elke dag taart en wordt er in je vriendengroep vooral gegeten en gedronken, dan kan elke gezonde keuze extra moeite kosten.
Je kunt je omgeving aanpassen zonder jezelf alles te ontzeggen. Leg fruit zichtbaar neer en zet snacks in een dichte kast. Plan je wandeling of training op een vast moment, zodat je er niet elke keer opnieuw over hoeft na te denken. Vertel een paar mensen om je heen wat je probeert, zodat ze je kunnen steunen in plaats van onbewust te verleiden.
Reden 7: de weegschaal vertelt maar een deel van het verhaal
Je gewicht schommelt van dag tot dag door vocht, zout, een zware maaltijd en je menstruatiecyclus. Bouw je spieren op, dan kan het getal gelijk blijven terwijl je kleding losser zit.
Weeg daarom niet dagelijks, maar op een vast moment, en kijk ook naar andere signalen: hoe je kleding zit, hoe je je voelt en of je meer energie hebt. Meer hierover lees je in ons artikel focus niet op het getal op de weegschaal.
Wat kun je zelf doen: vier stappen
Merk je dat meerdere redenen bij jou van toepassing zijn? Begin dan niet met alles tegelijk, maar met deze vier stappen:
- Kies één kleine gewoonte. Bijvoorbeeld elke dag een kwartier wandelen of het frisdrankje vervangen door water.
- Maak het concreet. Bepaal wanneer en waar je het doet: "na het avondeten loop ik een rondje". Thuisarts raadt ook aan om in je plan op te schrijven op welke dagen en op welk tijdstip je beweegt.
- Pas je omgeving aan. Zorg dat de gezonde keuze de makkelijkste keuze is.
- Bedenk wat je doet als het misgaat. Een slechte dag hoort erbij. Spreek met jezelf af dat je de volgende dag gewoon verdergaat, zonder alles opnieuw te beginnen.
Een paar kilo afvallen is al heel goed voor je gezondheid, zo staat het ook bij Thuisarts. Je hoeft dus niet in één keer een grote stap te zetten.
Wanneer is hulp vragen slim?
Soms is het handig om niet alleen te blijven proberen. Dat geldt als je al vaker bent afgevallen en weer bent aangekomen, als emoties of stress een grote rol spelen bij je eten, of als je niet weet waar je moet beginnen.
Een diëtist bij BeweegR kijkt met je naar wat je eet. Bij leefstijlcoaching bij BeweegR in Tilburg draait het om gewoontes: samen met een leefstijlcoach kijk je naar voeding, beweging, ontspanning en slaap, en naar de stappen die bij jouw dagelijks leven passen. BeweegR biedt ook een gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) aan voor mensen met overgewicht of obesitas; daarvoor heb je een verwijzing van de huisarts nodig.
Denk je dat er een lichamelijke oorzaak is, bijvoorbeeld door een aandoening of door medicijnen waarvan je weet dat ze je gewicht beïnvloeden? Bespreek dat dan eerst met je huisarts.
Veelgestelde vragen
Waarom val ik niet af terwijl ik gezond eet?
Gezond eten betekent niet altijd minder eten. Grote porties van gezonde producten, drank en tussendoortjes kunnen samen net zoveel opleveren als je lichaam verbruikt. Schrijf een paar dagen op wat je eet en drinkt, dan zie je waar de verrassingen zitten.
Waarom val ik niet af terwijl ik sport?
Sporten is goed voor je conditie en spieren, maar het zegt niet alles over je gewicht. Het kan zijn dat je na het sporten wat extra eet of de rest van de dag minder beweegt. Ook kan je gewicht gelijk blijven doordat je spieren opbouwt. Kijk daarom naar je hele dag en niet alleen naar de training.
Wat te doen als je gewicht een tijd gelijk blijft?
Dat kan gebeuren en hoeft niet te betekenen dat het niet werkt. Kijk eerst of je nog steeds doet wat in het begin werkte, want gewoontes kunnen er weer insluipen. Meet je voortgang ook op andere manieren dan met de weegschaal, bijvoorbeeld aan je kleding en je energie. Blijft het langere tijd stilstaan, dan kan een gesprek met een diëtist of leefstijlcoach helpen.
Wat doet een leefstijlcoach bij afvallen?
Een leefstijlcoach helpt je om je gewoontes stap voor stap te veranderen. Dat gaat niet alleen over eten en bewegen, maar ook over ontspanning en slaap. Je maakt samen een plan dat bij je dagelijks leven past en bespreekt wat wel en niet lukt. Wat dat bij BeweegR precies inhoudt, bespreken we in een leefstijladviesgesprek. Dat kun je aanvragen via de leefstijlpagina.
Wanneer moet ik naar de huisarts?
Ga naar je huisarts als je het gevoel hebt dat een aandoening of een medicijn je gewicht beïnvloedt, als je ongewild veel bent afgevallen of aangekomen, of als je je zorgen maakt over je gezondheid. De huisarts kan ook beoordelen of een leefstijlprogramma voor jou geschikt is.
.svg){kind=icon}
.svg)
.svg)
